Rodzice 6-latków masowo odraczają obowiazek szkolny

-- Wielu rodziców wciąż nie może pogodzić się z ustawą obniżającą wiek szkolny dziecka. Możliwością, którą wykorzystują rodzice, aby odroczyć obowiązek szkolny, jest opinia z poradni psychologiczno-pedagogicznej. Czy na naszym terenie także obserwujemy swoisty szturm rodziców na poradnię? Ile jest wniosków o odroczenie?
- Poradnia nie odracza obowiązku szkolnego, takiego odroczenia dokonać może wyłącznie dyrektor szkoły. My udzielamy opinii o rozwoju dziecka, o jego gotowości do podjęcia nauki czytania i pisania. Na podstawie tej opinii dyrektor może odroczyć obowiązek szkolny u dziecka bądź też nie. W tym roku jesteśmy zalani takimi wnioskami, choć są one różne. Są rodzice, którzy chcą posłać dzieci do szkoły i są tacy, którzy uważają, że to dla ich dzieci zbyt wcześnie. W chwili obecnej mamy około 360 wniosków o diagnozę pedagogiczną. Wcześniej było ich 78. Podczas badania diagnozujemy i oceniamy czy dziecko jest na poziomie rozwoju charakterystycznego dla 6-latka.

- Wielu rodziców słyszy od pedagogów przedszkolnych, że ich dzieci nie są jeszcze gotowe, aby pójść do szkoły, ponieważ np. nie wysiedzą w ławce. A szkoła równa się jednoznacznie z siedzeniem w ławce, podporządkowaniem się regułom.

- Szkoła to nie ławka. Szkoła to nauka a nie ławka. Ławka jest tutaj wyłącznie zewnętrzną organizacją nauki. Dziecko w ławce powinno siedzieć od 1/4 do 1/5 dziennego pobytu w szkole, czyli raptem na 5 godzin czasu spędzonego w szkole, łącznie w ławce siedzieć powinno godzinę. Nauka dziecka powinna odbywać się przede wszystkim poprzez doświadczanie, zabawę, ruch. Godzina siedzenia w ławce również jest dziecku potrzebna, wówczas ma okazję rozwinąć swoją grafo-motorykę. Wymagania podstawy programowej nie nakładają obowiązku mieszczenia się dziecka w liniaturze czy kreślenia liter. Na początku są to bowiem znaki literopodobne i szlaczki, w ogóle natomiast nie powinno być liniatury a zeszyty powinny być czyste.

- A czy obawy matek i masowe zgłaszanie się po diagnozy, mające służyć odraczeniu obowiązku szkolnego nie wynikają z faktu, iż w praktyce w szkołach właśnie tak nie jest?

- Nie jest tak dlatego, że łatwiej jest posadzić dziecko w ławce, twarzą do tablicy, kazać mu się nie ruszać, prowadzić tak zajęcia przez 45 minut i sobie zabezpieczyć przerwę. Wszystko co tutaj powiedziałam, to są kardynalne błędy popełniane przez szkoły. Nawet jeśli tutaj nauczyciele się na mnie obrażą, to chcę powiedzieć, że nauczyciel tak naprawdę nie ma przerwy. W edukacji wczesnej to dzieci mają przerwę i nie po 45 minutach, tylko po elemencie edukacyjnym, który trwa od 15 do 20 minut. Praca jest regulowana umiejętnością skoncentrowania się dziecka na zajęciach. Nie można dziecka zmusić do czegoś, do czego nie jest gotowe. Zajęcia powinny być tak zaplanowane, aby nie trwały dłużej niż 15 minut. Po tym czasie powinno się zmieniać formę, organizować inne zadanie, dzięki czemu dziecko przechodzi z jednej aktywności w drugą, nie męcząc się. Nauczyciel decyduje o tym jakie to będą formy i ile ich będzie w ciągu dnia. Nigdzie nie jest powiedziane, że zajęcia z języka polskiego powinny być prowadzone przez 45 minut. Można takie lekcje dzielić na krótsze, przeplatane zajęciami plastycznymi czy ruchowymi. To samo dotyczy matematyki. Trzeba tutaj wejść w metodykę edukacji przedszkolnej. Ważne jest, aby powiedzieć, że nauczyciele są dobrze przygotowani. Problem polega na tym, czy chce się im to robić.
Drugą kwestią są zmiany społeczne i ich wpływ na rozwój emocjonalny dzieci. Coraz częściej rodzice wychowują samotnie, żyją w związkach nieformalnych, wyjeżdżają do pracy za granicę. Często dzieci są jedynymi dziećmi w rodzinie, wychowują się wśród samych dorosłych. To czynniki sprawiające, iż współczesne dzieci inaczej komunikują. Zdarza się, iż są bardziej poważne, ale z drugiej strony ta ich powaga jest kryta taką nadmierną emocjonalnością. Są one bardziej płaczliwe, mniej odporne na krytykę. Słabiej znoszą porażki. Najwięcej problemów mają często sami rodzice. Boją się, że ich mała pociecha, w rodzinie dotychczas najważniejsza, nagle staje przed czymś, co może być dla niej zbyt trudne. Rodzic ocenia sytuację nie przez pryzmat swojego dziecka, ale przez pryzmat własnych doświadczeń. Warto tutaj rozmawiać z dzieckiem o tym, co jest pozytywne a nie o tym, co może przynieść niepokoje, lęki. Przekładanie swoich lęków na dziecko powoduje wzrost niepokojów u dziecka.

- Po czym poznamy, że dziecko nie jest gotowe na nowy etap w życiu, czyli szkołę?

- Funkcje percepcyjno – motoryczne dziecka rozwijają się do 12. roku życia. W tym czasie są one w okresie ciągłego rozwoju. Zdarza się jednak, że są zaburzone czyli nie odpowiadają normom dla danego wieku. Wpływa to wówczas negatywnie na rozwój dziecka, nie pozwala mu osiągnąć powodzenia edukacyjnego. Inną kwestią jest niepełnosprawność, na podstawie której rodzic również ma prawo odroczyć dziecko od obowiązku szkolnego. Ponadto niedojrzałość emocjonalna czyli brak gotowości do pokonywania trudności, do podejmowania różnych działań. Jest jeszcze dość trudna sprawa, dotycząca dzieci wysoce uzdolnionych, świetnie rozwijających się. Takie dzieci często są bardziej wrażliwe aniżeli dzieci, które rozwijają się w tzw. normie. Stronią od rówieśników, bywa, że nie potrafią odnaleźć się w grupie. Czasami to ich zachowanie wynika nie z braku dojrzałości czy zaburzeń emocjonalnych a z własnej drogi rozwoju. Są one nieco inne od samego początku do samego końca, nie będzie ich śmieszył żart, który śmieszy większość. Dzieci te będą wymagały innych zadań, ich sfera osobistego rozwoju i próg wymagań są znacznie wyższe od rówieśników. Pozostaje tu jednak pytanie, czy odroczenie obowiązku szkolnego w tym przypadku jest właściwe. Należy sobie tutaj zadać pytanie, czy chodzi o to, by nasze wyjątkowe dziecko spowszedniało bardziej i dopasowało się do grupy? Bardzo ważne jest, jakiego ma się tutaj mentora. Szkoła to nie budynek i nie instytucja a pani. Pani, do której dziecko będzie chodziło na lekcje i z którą spędzi 3 lata. Jeżeli mały człowiek trafi na panią, która stanie się jego mentorem, będzie sukcesywnie się rozwijał i odniesie powodzenie edukacyjne.