Polityka spójności 2021-2027. Rozwój, praca, ekologia technologia

Zródło: rpo.opolskie.pl

Komisja Europejska przekierowała pieniądze z polityki spójności na pomoc regionom południowo-zachodniej Polski, które ucierpiały w wyniku powodzi. Odwiedziła je Ursula von der Leyen, przewodnicząca Komisji Europejskiej. 
 

W trakcie wizyty zadeklarowała: – Europa jest przy Was i po Waszej stronie. W tym momencie wszyscy musimy się zjednoczyć, żeby poradzić sobie z wyzwaniem. 

I podkreśliła: – To są nadzwyczajne czasy, a takie czasy wymagają nadzwyczajnych środków.

Tak działa jeden z instrumentów polityki spójności 

Szefowa Komisji Europejskiej poinformowała, że kraje dotknięte powodzią będą mogły wykorzystać 10 mld euro z Funduszu Spójności. 

– Z tych 10 miliardów euro, 5 mld – połowa tej kwoty – dotyczy Polski – doprecyzował premier Donald Tusk.

To dobrze pokazuje, jak działa jeden z instrumentów polityki spójności – Fundusz Spójności.

I… – …kolejny dowód na to, że polityka spójności umożliwia elastyczne reagowanie na nieprzewidziane wydarzenia i kryzysy, które obecnie występują na całym świecie częściej niż kiedykolwiek wcześniej – podkreśliła w jednym z wywiadów Elisa Ferreira, komisarz ds. spójności i reform. 

Zródło: rpo.opolskie.pl

Czym jest polityka spójności?

Najkrócej – jednym z fundamentów, na których powstała Unia Europejska. To dzięki niej może ona:

• dbać o zrównoważony rozwój państw członkowskich, 

• zacieśniać współpracę między nimi, 

• ujednolicać międzynarodowe prawa i procedury, żeby robienie interesów było wygodniejsze.

Do dyspozycji ma olbrzymi budżet i różne instrumenty finansowe. 

– Inwestujemy 392 miliardy euro w programy krajowe i regionalne mające wspomóc rozwój, tworzenie miejsc pracy, powiązaną transformację ekologiczną i cyfrową, integrację społeczną oraz lepszą współpracę – precyzuje pola działania Elisa Ferreira.

Tu znajdziesz rozmowę z ELISĄ FERREIRĄ.

Zasady działania polityki spójności

Co sześć lat europosłowie uchwalają nową perspektywę finansową. Pieniądze trafiają do funduszy strukturalnych:

• Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR),
• Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS),
• Funduszu Spójności (FS; jego beneficjentami są państwa członkowskie, których PKB jest niższe niż 90 proc. średniego PKB),
• Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW).

• Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego (EFMR).

Razem tworzą Europejskie Fundusze Strukturalne i Inwestycyjne. 

Zródło: rpo.opolskie.pl

Wpływ funduszy unijnych na rozwój Polski 

Według danych Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej, w latach 2014-2020 zrealizowano w Polsce ponad 250 tysięcy projektów. Od budowy dróg i infrastruktury transportowej, przez modernizację szkół i szpitali, aż po inicjatywy wspierające innowacje i rozwój technologiczny. 

Dzięki środkom z UE udało się wybudować około 970 km autostrad oraz ponad 2930 km dróg ekspresowych. Łącznie mamy do dyspozycji siedmiokrotnie dłuższą sieć dróg szybkiego ruchu niż w 2004 roku. 

Fundusze unijne miały potężny i nie do przecenienia wpływ na rozwój całej Polski i poszczególnych jej regionów. 

Regionalny program unijny w województwie opolskim

Posłużmy się przykładem województwa opolskiego, które – jak informuje Urząd Marszałkowski – realizuje regionalny program unijny środkami:

- z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR),

- z Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS). 

Ale nie tylko. 

Zródło: rpo.opolskie.pl

To udało się zrobić w poprzedniej perspektywie finansowej

W ostatnim programie regionalnym na lata 2014-2020 Opolskie miało do zagospodarowania 4 miliardy złotych (ponad 944 miliony euro).

Jednym z priorytetów był rynek pracy, zwłaszcza ludzie młodzi, bo im jest na starcie najtrudniej. Uruchomiono nowe programy stażowe dla firm z nastawieniem właśnie na młodych. Były również pieniądze na podwyższanie i zmianę kwalifikacji. 

W programie poprawy opieki nad matką i dzieckiem samorząd województwa objął unijnym wsparciem tysiące osób. Realizowano także kompleksowy program opieki nad osobami starszymi i niesamodzielnymi. 

Bardzo duże wsparcie otrzymały osoby wymagające pomocy. Były pieniądze dla gmin na budowę mieszkań dla osób niepełnosprawnych czy podopiecznych domów dziecka opuszczających placówki. 

Istotnym obszarem był rozwój infrastruktury drogowej i kolejowej, na który też wydano ogromne pieniądze.

Podpisaliśmy umowę z Bankiem Gospodarstwa Krajowego, dzięki której na pożyczki i poręczenia dla firm w regionie mieliśmy ponad 336 mln zł.  

Przedsiębiorcy przeznaczali je np. na wprowadzanie innowacji  – budowę, rozbudowę czy zakup przez małe i średnie firmy wyposażenia zaplecza badawczo-rozwojowego oraz inwestycje związane z wprowadzaniem na rynek nowych produktów i usług. 

A to tylko kilka przykładów wydawania pieniędzy unijnych.

Zródło: rpo.opolskie.pl

Nowa perspektywa unijna 2021-2027

Teraz Polska korzysta już z pieniędzy nowej perspektywy unijnej 2021-2027. Wcześniej – dodajmy – korzystała z budżetów UE na lata: 2004-2006, 2007-2013. 

W nowym rozdaniu funduszy unijnych na lata 2021-2027 – 72,2 miliarda euro zostanie przeznaczone na politykę spójności, a 3,8 mld euro środków będzie pochodzić z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji. Łącznie daje to około 76 miliardów euro.

Opolszczyzna już wie, jak wyda pieniądze 

Beneficjentem środków z nowej perspektywy unijnej 2021-2027 jest też – i znowu posłużmy się tym przykładem – województwo opolskie. Początkowo miało to być około 940 mln euro, a więc kwota zbliżona do perspektywy 2014-2020. Udało się jednak wywalczyć więcej.

„Mamy teraz do dyspozycji blisko 5 miliardów złotych” – precyzuje Urząd Marszałkowski w Opolu.

Pieniądze są podzielone na dwie pule:

Europejski Fundusz Społeczny – 276 mln euro;

Z tych pieniędzy są realizowane tzw. projekty miękkie, za sprawą których mieszkańcy regionu m.in. nabywają nowe umiejętności i rozwijają kompetencje. 

2. Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego – pozostałe 690 mln euro. 

Z tego funduszu dofinansowywane są m.in. inwestycje drogowe i transportowe, wymiana źródeł ogrzewania, „zielona” energia, czy termomodernizacje budynków.

Lista projektów

Przełóżmy to na konkret. Zapytaliśmy Urząd Marszałkowski, jakie projekty samorząd województwa chce realizować z tych pieniędzy. Lista jest imponująca:

Silna gospodarka – 358,8 mln euro (1 542,8 zł); 

innowacyjna gospodarka, zrównoważony transport, infrastruktura drogowa, adaptacyjność pracowników i pracodawców, wsparcie ekonomii społecznej, dziedzictwo kulturowe.

Środowisko i rozwój – 194,4 mln euro (835,9 zł);

efektywność energetyczna, zapobieganie zagrożeniom związanym ze zmianą klimatu, gospodarka wodno-ściekowa, gospodarka odpadami komunalnymi, tabor kolejowy.

Człowiek i relacje – 413,3 mln euro (1 777,2 zł);

e-usługi publiczne, rynek pracy, obszar edukacji, usługi społeczne, w tym włączenie społecznego, usługi zdrowotne, infrastruktura społeczna, edukacyjna i zdrowotna, rewitalizacja miast i wsi.

Korzyść dla wszystkich mieszkańców regionu

Przekładając to na korzyści dla konkretnych grup społecznych pieniądze z programu „Fundusze Europejskie dla Opolskiego 2021-2027” – mówiąc kolokwialnie – zostaną podzielone tak:

młode mamy, położne, dzieci do 2 roku życia – 8 mln euro;

przedszkolaki, uczniowie wszystkich typów szkół, nauczyciele – 61 mln euro;

studenci, pracownicy naukowi – 32 mln euro;

pacjenci, lekarze, pielęgniarki, rehabilitanci – 63 mln euro;

pracownicy przedsiębiorstw – 22 mln euro;

przedsiębiorcy – 104 mln euro;

pracownicy kultury – 32 mln euro;

migranci, przedstawiciele mniejszości narodowych – 15 mln euro; 

seniorzy, osoby niesamodzielne, bezdomni, bezrobotni – 120 mln euro;

osoby aktywne w organizacjach pozarządowych – 33 mln euro;

samorządowcy – 476 mln euro.

Zródło: rpo.opolskie.pl

Tak jest we wszystkich regionach

Podobne programy regionalne, finansowane przez fundusze unijne, maja także inne województwa. Za ich realizację odpowiadają urzędy marszałkowskie. 

To tam można szukać szczegółowych informacji na ich temat – osobiście, telefonicznie albo przez stronę internetową. 

Czy wiesz, co to jest strefa Schengen?

Obejmujący obszar 29 państw o łącznej powierzchni 4 368 693 kilometrów kwadratowych, na którym zniesiono kontrole graniczne na granicach wewnętrznych.

Strefa została utworzona na podstawie układu z Schengen z 1985 roku. Dodajmy, że miejsce, gdzie została podpisana umowa, to mała wioski w Luksemburgu, na granicy z Niemcami i Francją.

Obowiązują w niej przepisy dotyczące m.in. ochrony granic, danych osobowych, współpracy między służbami policyjnymi państw członkowskich, wydawania wiz cudzoziemcom i działania Systemu Informacyjnego Schengen.

Wewnętrzne granice w strefie Schengen przekracza 3,5 miliona osób dziennie.

Polska stała się częścią Układu z Schengen 21 grudnia 2007 r. 

Współfinansowane przez Unię Europejską. Wyrażone poglądy i opinie są jednak wyłącznie opiniami autorów i niekoniecznie odzwierciedlają poglądy i opinie Unii Europejskiej. Unia Europejska ani organ przyznający pomoc nie ponoszą za nie odpowiedzialności.